Technologia rozszerzonej rzeczywistości (XR) przenika coraz głębiej do codziennego życia. Tym razem naukowcy z Uniwersytetu w Tampere postanowili zbadać, jak te wirtualne narzędzia mogą podnieść atrakcyjność dań opartych na składnikach roślinnych.
Prof. Roope Raisamo, specjalizujący się w interakcji człowieka z technologią, dostrzega w tym szansę na popularyzację zdrowego i zrównoważonego odżywiania. Jeśli roślinne potrawy będą smakować równie apetycznie jak te z mięsem, rośnie szansa, że więcej osób wprowadzi je do swojej diety.
Smak i zapach sterowany cyfrowo
W przeprowadzonym eksperymencie roślinne pulpeciki zostały wzbogacone o dodatkowe doznania smakowo-zapachowe dzięki prostemu wyświetlaczowi zapachów. System ten generował aromat kojarzony z potrawami mięsnymi, wpływając na odbiór potrawy i zwiększając jej atrakcyjność. Jednocześnie położono nacisk na zachowanie wysokiej jakości sensorycznej potraw, aby jedzenie było nie tylko „bardziej mięsne” w zapachu, lecz także przyjemne w odbiorze konsystencji czy wyglądu.
Badanie zostało przeprowadzone we współpracy z Centrum Badań Technicznych VTT w Finlandii, gdzie skupiono się na kwestiach żywności i opracowywaniu alternatywnych składników (np. alg morskich czy roślinnych substytutów białka). Równocześnie drugi zespół w Uniwersytecie w Tampere odpowiadał za stronę technologiczną – projektował i testował metody przenoszenia dodatkowych bodźców zapachowych i dotykowych do otoczenia XR. Ta współpraca technologii haptycznych z naukami o żywności zaowocowała nowatorskimi wnioskami na temat wzbogacania potraw o wirtualne komponenty smakowe.
Nowe perspektywy dla marketingu i komunikacji
Zdaniem prof. Raisamo, zaawansowane urządzenia zapachowe i haptyczne mogą w przyszłości znaleźć zastosowanie w handlu i mediach społecznościowych. Choć wciąż nie są powszechnie dostępne, ich rozwój może doprowadzić do sytuacji, w której każdy użytkownik smartfona lub komputera będzie mógł odbierać zapach czy wrażenia dotykowe. To otwiera pole do eksperymentów w marketingu – od interaktywnych reklam po „próbowanie” zapachów dań przed zamówieniem ich z dostawą do domu.
Zespół prof. Raisamo od lat łączy rozwiązania sztucznej inteligencji z interakcją człowieka z komputerem, dążąc do podniesienia wydajności i bezpieczeństwa pracy w środowiskach wirtualnych. Obecnie naukowcy skupiają się na tym, jak technologia może wspierać ludzi w bardziej wymagających sytuacjach – na przykład zapewniać chirurgom „dotykową mapę” otoczenia w salach operacyjnych. Dzięki integracji z VTT i Uniwersytetem Lapońskim powstają zaawansowane projekty, w których XR optymalizuje sposób, w jaki użytkownicy postrzegają świat, wchodzą z nim w interakcję i komunikują się z innymi.
Możliwa rewolucja w świecie kulinariów
Wykorzystywanie rozszerzonej rzeczywistości do wzbogacania doznań smakowych i zapachowych to wciąż koncepcja raczej futurystyczna niż masowa. Badania pokazują jednak, że ta przyszłość może być bliżej, niż sądzimy. Dodanie odpowiednich aromatów i wrażeń haptycznych do dań roślinnych może sprawić, że ludzie chętniej sięgną po zdrowe i ekologiczne alternatywy.
Wnioski z badań, opublikowanych w czasopiśmie Journal on Multimodal User Interfaces, wskazują, że integrowanie XR z procesem przygotowania posiłków otwiera szerokie perspektywy – nie tylko w gospodarstwach domowych, ale także w gastronomii i przemyśle spożywczym. Być może za kilka lat wirtualny „dodatek smakowy” stanie się czymś tak naturalnym, jak dziś korzystanie z aplikacji do zamawiania jedzenia.
Źródło: Springer Nature